• صفحه اصلی سرویس
           
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        در تفکر اسلامی قبور انسان های مؤمن مورد احترام است، چنان که در منابع روایی نیز مرده مؤمن از همان احترام زنده او برخوردار است. از زمان ظهور اسلام در شهر مدینه، مسلمانان در قبرستان مجزایی دفن می شدند و شهدا نیز در مکان های خاص خود به خاک سپرده می شدند. پیامبر اکرم(ص)، حضرت علی(ع)، حضرت فاطمه(س) و بعدها ائمه معصومین(ع)، روزهای شنبه، دوشنبه، پنجشنبه و جمعه به زیارت قبور مؤمنین و به ویژه شهدا می رفتند. حضرت محمد(ص) درخصوص زیارت قبور مؤمنان و صالحان بسیار سفارش می کردند و از فرموده های ایشان است که قبور مؤمنان و صالحان را زیارت کنید، زیرا شما را به یاد آخرت می اندازد.
        مشهد مقدس چنان که در فصل های ابتدایی کتاب توضیح داده شد یکی از شهرهایی است که دلیل پیدایش و گسترش آن را در وجود بارگاه ملکوتی امام رضا(ع) باید جست. از صدها سال پیش بزرگان زیادی زندگی خود را در این شهر سپری کردند و یا پس از درگذشت در این خاک پاک دفن شده اند و یا بدن آ نها برحسب وصیتشان از شهرهای دور و نزدیک به مشهد انتقال یافته و به تدریج علاوه بر خاکسپاری در رواق های حرم، گورستان های دیگری در مشهد همچون قبرستان سراب، قتلگاه و قبر میر و بعدها گلشور، خواجه ربیع، خواجه اباصلت، بهشت امام رضا(ع) و ... به وجود آمدند که برخی از آن ها امروزه از میان رفته اند. در این جا ذکر دو نکته ضروری است: اول این که به علت مجال اندک کتاب، آنچه پیش رو دارید تنها گزیده بسیار مختصری است از اسامی شخصیت ها و شهدای مدفون در مشهد مقدس، دوم این که براساس آمار منتشر شده از سوی بنیاد شهید انقلاب اسلامی، در گلزارهای شهدا از خراسان تاکنون قریب بر هزاران شهید گلگون کفن به ثبت رسیده است که در بحث گردشگری معنوی و جنگ این گلزارهای شهدا از جایگاه والائی برخوردارند که به عنوان نمونه در مشهد مقدس می توان به مزار شهدای گمنام جبل نور(کوهسنگی)، مزار شهدای گمنام مدفون در دانشگاه آزاد اسلامی، مزار شهدای مدفون در بهشت امام رضا(ع) و شهدای مدفون در حرم مطهر رضوی اشاره نمود.
        گزیده مشاهیر و شهدای مدفون مشهد
        آیت الله حاج عباس واعظ طبسی (1394-1314 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالشکر
        علامه سید جلال الدین آشتیانی(1384-1304 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، غرفه 37 صحن آزادی
        آیت الله حاج شیخ مرتضی آشتیانی(1365-1281 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، گنبد حاتم خانی
        آیت الله حاج شیخ محمد تقی آملی(1391-1304 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، باغ رضوان
        میرزا مهدی آیت الله زاده خراسانی (1364-1292 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسعاده
        محمد ابن ابی جمهور احسایی (904- ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی
        حجت الاسلام و المسلمین حاج سید علی اکبر ابوترابی (1379-1318 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی، غرفه 24
        سید حسین ادیب بجنوردی (1341-1259 ه.ش)
        محل دفن: مدرسه علی نقی میرزا (بست بالا)
        عبدالجواد ادیب نیشابوری (1344-1281 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، مقبره ای نزدیک دارالحفاظ
        شیخ محمد تقی ادیب نیشابوری مشهور به ادیب دوم (1396-1315 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، زاویه غربی صحن عتیق
        شیخ محمد حسن ادیب هروی (1347-1263 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسعاده
        آیت الله حاج سید یونس اردبیلی (1377-1296 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسعاده
        حاج شیخ حسنعلی اصفهانی مشهور به نخودکی (1361-1279 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن عتیق کنار ایوان عباسی
        آیت الله میرزا مهدی اصفهانی (1365-1303 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، زیر طاق جنوبی دارالضیافه
        میرزا مهدی اصفهانی (1218-1152 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق پشت سر مبارک امام رضا(ع)
        شیخ محمد تقی بجنوردی (م 1314 ه.ق)
        محل دفن: دارالسیاده حرم صفه دست چپ متصل به درب مسجد گوهرشاد
        محمد بهاءالدین عاملی مشهور به شیخ بهایی (1030 یا 1031-953 ه.ق)
        محل دفن: در جوار قبر امام رضا(ع) در غرفه ای به نامش
        آیت الله حاج غلامحسین تبریزی (1359-1260 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، قسمت شمالی دارالسلام
        ملا عباس تربتی مشهور به حاج آخوند (1322-1251 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، آخرین غرفه صحن نو در زاویه شمال غربی
        علامه محمد تقی جعفری (1377-1304 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دار الزهد
        محمد حرعاملی مشهور به شیخ حرعاملی (1104-1023 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق صحن عتیق متصل به مدرسه میرزا جعفر
        علامه آیت الله محمدحسین حسینی تهرانی (1416-1345 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، ضلع جنوب شرقی صحن انقلاب
        آیت الله سید حسن خادمی اصفهانی (1404-1319 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسلام
        آیت الله شیخ محمد مهدی خالصی (1343-1276 یا 1277 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، حجره عقب صفه غربی دارالسیاده
        آیت الله سید جواد خامنه ای (1406-1313 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، توحید خانه، رواق پشت سر حضرت
        حاج ملاهاشم خراسانی (1352-1284 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالحفاظ
        آیت الله حاج شیخ محمد کاظم دامغانی( 1401-1316 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالزهد
        آیت الله حاج حسین سبزواری (1386-1309 ه.ق)
        محل دفن: باغ رضوان، ابتدای بست طبرسی
        ابونصر سراج (-378 ه.ق)
        محل دفن: پیر پالاندوز
        آیت الله شیخ ابوالحسن شیرازی (1379-1293 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالزهد
        آیت الله العظمی حاج سید عبدالله شیرازی (1309 ه.ق – 1363 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق توحید خانه
        محمد تقی رضوی مشهور به میرخدایی (-1149 ه.ق)
        محل دفن: قبرستان قتلگاه معروف به باغ رضوان (نزدیک حرم مطهر)
        فضل بن حسن طبرسی مشهور به شیخ طبرسی (548-468 ه.ق)
        محل دفن: قبرستان قتلگاه معروف به باغ رضوان (نزدیک حرم مطهر)
        عبدالعالی عاملی مشهور به محقق ثانی (993 یا 994-926 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسیاده
        سید محمد عصار (1356-1264 یا 1265 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن جدید
        آیت الله العظمی حاج سید ابراهیم علم الهدی (-1378 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالزهد
        آیت الله میرزاعلی فلسفی (1384-1299 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق دارالسرور
        آیت الله فهری زنجانی (1385-1300 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالزهد
        آیت الله حاج شیخ مجتبی قزوینی (1386-1318 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، ضلع غربی صحن عتیق، دارالحجه
        آیت الله حاج شیخ هاشم قزوینی (1339-1270 ه.ش)
        محل دفن: راهرو رواق دارالضیافه، سمت راست ایوان طلای صحن آزادی
        حاج شیخ ذبیح الله قوچانی (1414-1329 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی نزدیک ایوان طلا
        شهید سید رضا کامیاب (1360-1329 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، ضلع شمال غربی رواق دارالزهد
        حاج شیخ محمد رضا کلباسی( 1383-1295 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن عتیق، ایوان مجاور دفتر کشیک خانه
        آیت الله حاج محمد کوهستانی (1351- ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسیاده
        آیت الله حاج حبیب الله گلپایگانی (1384-1297 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسلام
        شیخ جعفر مجتهدی (1374-1303 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی، حجره 24
        علامه حاج شیخ محمد صالح مازندرانی (1391-1297 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسیاده
        میرزا حبیب الله مجتهد خراسانی (1327-1266 ه.ق)
        محل دفن: بالای صفه شاه طهماسب
        حاج شیخ غلامحسین محامی (1333- ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی
        محمد باقر محقق سبزواری (1090-1017 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، مدرسه میرزا جعفر، کنار قبر شیخ محمد عاملی
        میرزا عبدالرحمن مدرس (1328-1268 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، ایوان طلای صحن نو
        استاد کاظم مدیر شانه چی (1381-1306 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی، غرفه 25
        آیت الله میرزا احمد مدرس یزدی (1391-1306 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسیاده
        آیت الله حاج میرزا حسنعلی مروارید (1425-1329 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسرور
        حجت الاسلام و المسلمین دکتر سید جواد مصطفوی (1368-1301 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی، غرفه 47
        میرزا هدایت الله (1248-1178 ه.ق)
        محل دفن: صفه شاه طهماسب
        آیت الله العظمی سید محمد هادی میلانی (1395-1313 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق توحید خانه
        آیت الله علی اکبر نوقانی (1370-1300 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسعاده
        آیت الله حاج محمد مهدی نوقانی (1371-1305 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالزهد
        آیت الله علی اکبر نهاوندی (1369-1278 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسعاده
        آیت الله حاج شیخ محمد نهاوندی (1371-1291 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسیاده
        حاج شیخ مهدی واعظ خراسانی (1370-1286 ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالضیافه، زیر طاق سمت چپ چسبیده به دارالسیاده
        حاج شیخ غلامرضا واعظ طبسی (1355-1313 ه.ق)
        محل دفن: شمال بقعه پیر پالاندوز
        سید عبدالکریم هاشمی نژاد (1360-1311 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، دارالسلام
        حاج شیخ محمد واله (1375-1312 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی، مقابل غرفه 24
        آیت الله سید علی سیستانی (1340- ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، رواق دارالحفّاظ
        آیت الله حاج شیخ محمد رضا بخارائی (1424- ه.ق)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، صحن آزادی ورودی دارالذکر
        آیت الله حاج میرزا حسین واعظ عبائی (1374-1292 ه.ش)
        محل دفن: حرم مطهر رضوی، ضلع شمال غربی صحن آزادی
        آیت الله میرزا جواد آقا تهرانی (1368-1283 ه.ش)
        محل دفن: بهشت رضا(ع)
        آیت الله مهدی عبادی (1383-1315 ه.ش)
        محل دفن: بهشت رضا(ع)
        محمد تقی میرزا عسکری معروف به آقا بزرگ حکیم (1315 ه.ش)
        محل دفن: دامنه شرقی کوهسنگی
        حاج علی اصغر عابدزاده (1365-1290 ه.ش)
        محل دفن: بنای مهدیه، واقع در یکی از کوچه های غربی آرامگاه نادری
        حاج شیخ احمد کافی (1398-1356 ه.ق)
        محل دفن: خواجه ربیع
        منتخب شهدای خراسان بزرگ
        سردار سرلشکر نور علی شوشتری (1388-1327)
        محل شهادت: پیشین سیستان و بلوچستان
        مسئولیت: جانشین فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)
        سرلشکر محمود کاوه (1365-1340)
        محل شهادت: حاج عمران
        مسئولیت: فرمانده لشکر ویژه شهدا
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ رجبعلی محمد زاده (1388-1340)
        محل شهادت: پیشین سیستان و بلوچستان
        مسئولیت: فرمانده قرارگاه سلمان
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)
        سردار سرتیپ بابامحمد رستمی رهورد (1359-1325)
        محل شهادت: تصادف حین مأموریت جاده سبزوار
        مسئولیت: فرمانده عملیات سپاه خراسان
        محل دفن: حرم مطهر امام رضا(ع)، صحن انقلاب
        سردار سرتیپ محمد طرحچی طوسی (1360-1332)
        محل شهادت: بستان
        مسئولیت: فرمانده پشتیبانی جهاد سازندگی خراسان
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 12
        سرلشکر یوسف کلاهدوز قوچانی (1360-1325)
        محل شهادت: کهریزک
        مسئولیت: جانشین فرماندهی کل سپاه پاسداران
        محل دفن: بهشت زهرا(س)، قطعه امیران
        سردار سرتیپ محمد مهدی خادم الشریعه (1361-1337)
        محل شهادت: دزفول
        مسئولیت: فرمانده تیپ 21 امام رضا(ع)
        محل دفن: حرم مطهر، صحن انقلاب، ایوان طلا
        سردار سرتیپ حسن آزادی (1362-1334)
        محل شهادت: جزیره مجنون
        مسئولیت: جانشین فرمانده تیپ 21 امام رضا(ع)
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)
        سردار سرتیپ ابوالفضل رفیعی سیج (1362-1334)
        محل شهادت: جزیره مجنون
        مسئولیت: جانشین فرمانده لشکر 5 نصر
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ رمضان علی عامل گوشه نشین (1365-1340)
        محل شهادت: جفیر
        مسئولیت: فرمانده تیپ امام جعفرصادق(ع) لشکر 5 نصر
        محل دفن: حرم مطهر امام رضا(ع)، صحن آزادی
        سردار سرتیپ عبدالحسین برونسی (1363-1321)
        محل شهادت: شرق دجله
        مسئولیت: فرمانده تیپ 8 جواد الائمه(ع)
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ سید هاشم ساجدی (1363-1326)
        محل شهادت: جبهه غرب
        مسئولیت: مسئول قرارگاه نجف جهاد سازندگی
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ مهدی میرزایی صفی آباد (1363-1341)
        محل شهادت: میمک
        مسئولیت: فرمانده تیپ امام موسی کاظم(ع)
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سرلشکر ولی الله چراغچی مسجدی (1364-1337)
        محل شهادت: مجنون، جاده خندق
        مسئولیت: جانشین فرمانده لشکر 5 نصر
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ محمد فرومندی (1365-1346)
        محل شهادت: پاسگاه زید
        مسئولیت: جانشین فرمانده لشکر 5 نصر
        محل دفن: گلزار شهدای سبزوار
        سردار سرتیپ حسن آقاسی زاده شعرباف (1366-1338)
        محل شهادت: ماووت
        مسئولیت: معاونت فنی مهندسی قرارگاه خاتم النبیاء
        محل دفن: حرم مطهر، بلوک 143
        سردار سرتیپ سید علی حسینی ابراهیم آبادی (1366-1334)
        محل شهادت: ماووت
        مسئولیت: فرمانده تیپ 313 حر
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ سید محمد تقی رضوی مبرقع (1366-1334)
        محل شهادت: سردشت
        مسئولیت: معاونت فرماندهی مهندسی قرارگاه خاتم الانبیاء
        محل دفن: حرم مطهر امام رضا(ع)، صحن انقلاب، ایوان طلا
        سرلشکر محمد ناصر ناصری (1377-1340)
        محل شهادت: کنسولگری
        مسئولیت: نماینده فرهنگی ایران در افغانستان
        محل دفن: بیرجند
        امیر سپهبد علی صیاد شیرازی (1378-1323)
        محل شهادت: تهران
        مسئولیت: جانشین ریاست ستاد کل نیروهای مسلح
        محل دفن: بهشت زهرا(س)، قطعه امیران
        سردار سرتیپ محمد جواد مهدیان پور (1379-1330)
        محل شهادت: جاده کاشمر - سبزوار
        مسئولیت: جانشین فرمانده قرارگاه ثامن الائمه(ع)
        محل دفن: نیشابور، بهشت فضل
        سردار سرتیپ علیرضا عاصمی (1365-1341)
        محل شهادت: باختران
        مسئولیت: فرمانده تخریب قرارگاه خاتم الانبیاء
        محل دفن: کاشمر، آرامگاه شهید مدرس
        سردار سرتیپ علی اصغر حسینی محراب (1365-1340)
        محل شهادت: شلمچه
        مسئولیت: فرمانده تیپ 88 انصار الرضا(ع)
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ محمد حسن نظر نژاد (1375-1325)
        محل شهادت: اشنویه
        مسئولیت: معاون عملیاتی قرارگاه ثامن الائمه(ع) و لشکر 5 نصر
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 30
        سردار سرتیپ حسن علیمردانی (1360-1322)
        محل شهادت: تنگه چزابه
        مسئولیت: فرمانده گردان روح الله
        محل دفن: بهشت امام رضا(ع)، قطعه 15
        حجت الاسلام سید عباس موسوی قوچانی (1361-1324)
        محل شهادت: جبهه رقابیه
        آخرین مسئولیت در جبهه: معاون تیپ امام حسین(ع)
        محل دفن: بهشت زهرا (س) تهران

        سایر :
        کشتار 10 دی ماه 1357
        تعداد بازدید : 51
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        دهم دی ماه 1357 ، از روزهای خونین و فراموش ناشدنی در تاریخ تحولات اجتماعی مشهد است. این واقعه بازتاب گسترده ای در خارج و داخل ایران داشت. اتفاق های عصر نهم دی ماه که پس از پایان راهپیمایی باشکوه صبح روز نهم و شهادت تعدادی از انقلابیون رخ داد، باعث شد تا در تاریخ یکشنبه خونین مشهد مبارزات مردم شکل گیرد. فرماندهان لشکر 77 خراسان در راستای دستورهای تیمسار اویسی مبنی بر کشتار فراگیر در سطح شهر مشهد، اقدام به سازماندهی ارتش می نمایند. برهمین اساس، در مراسم صبحگاه ارتش، برای تحریک احساسات سربازان و درجه داران، اجساد ساواکی ها و مأموران را که شب گذشته به قتل رسیده بودند، به نمایش گذاشتند و بدین وسیله آنان را وادار کردند تا مردم را در کوچه و خیابان قتل عام کنند و با ایجاد رعب و وحشت، جلوی قیام مردم را بگیرند. نظامیان رژیم مصمم به انتقام گیری از مردم به خاطر تظاهرات روز قبل بودند. ارتشیان به محض اینکه از پادگان خارج شدند، آتش گشودند، هر که را در خیابان و کوچه دیدند، به رگبار بستند. تانک ها در جلو، نفربرها پشت سر و نعش کش ها به دنبالشان پیش می رفتند. نیروهای نظامی، علاوه بر اینکه مردم را مورد هدف رگبار سلاح های سبک و سنگین قرار دادند، گروه زیادی را نیز بازداشت کردند. بیشتر دستگیرشدگان مردمی بودند که نزدیک چهارراه شهدا، جلوی منزل آیت الله سیدعبدالله شیرازی، مسجد کرامت و کوچه های اطراف آن اجتماع کرده یا در حال عبور از این مکان ها بودند.
        با توجه به اینکه حوادث یاد شده همزمان با اعتصاب سراسری روزنامه های کشور بود، اطلاع رسانی جامع و دقیقی از تعداد مجروحان و کشته شدگان صورت نمی گرفت. اعلامیه فرمانداری نظامی مشهد و خبرگزاری پارس تعداد کشته شدگان این وقایع را 116 نفر می داند، در صورت یکه شاهدان عینی تعداد شهدا را حداقل 500 نفر اعلام می کنند. البته ذکر این نکته ضروری است که این آمار مربوط به کشته شدگان تحویل داده شده به بیمارستان ها بود، ولی از آمار دقیق کشته های خیابانی که توسط کامیون های ارتش به بهشت رضا انتقال می یافتند، اطلاعی در دست نیست. آیت الله خامنه ای ضمن تاریخی خواندن حادثه یکشنبه خونین، یادآور حمله نظامیان در خیابان ها به مردم حتی در صف نفت یا نان می شوند. در پی حوادث روزهای خونین نهم و دهم دی ماه سال 1357 مشهد، حضرات آیات میرزا جوادآقا تهرانی، علی فلسفی، ابوالحسن شیرازی، سید عزالدین حسینی زنجانی، حسینعلی مروارید و سایر بزرگان اعلامی های مبنی بر محکومیت جنایت های رژیم و حمله به منزل آیت الله سیدعبدالله شیرازی، صادر کردند. پس از گذشت چند روز از حادثه غم بار یکشنبه خونین (دهم دی ماه)، از سوی جامعه روحانیت مبارز مشهد (آیت الله خامنه ای، آیت الله واعظ طبسی، آیت الله مهامی، شهید هاشمی نژاد و ...) مجلس ترحیمی در مسجد گوهرشاد برگزار شد که در این مجلس گروه های مختلف مردم شرکت داشتند.
        از دیگر پیامدهای حوادث خونین 9 و 10 دی ماه 1357 مشهد، استعفای استاندار خراسان بود. در پی اوج گیری مبارزات مردم انقلابی مشهد و به ویژه واقعه فوق، سپهبد صادق امیر عزیزی (استاندار خراسان) در 14/10/1357 مجبور به استعفا شد و مشهد را به قصد تهران ترک کرد.
         

        سایر :
        قیام 9 دی ماه 1357
        تعداد بازدید : 36
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        ریشه های حادثه نهم دی ماه 57 مشهد را باید در حمله به بیمارستان امام رضا(ع) و تجمع مردم دانست. بعد از آن حادثه، مردم روز اول دی ماه در منزل آیت الله شیرازی و نیز منزل آیت الله قمی تجمع کردند و به سوی بیمارستان امام رضا(ع) حرکت کردند. این مکان محل تجمع و سخنرانی های انقلابی مردم مشهد شده بود. در اولین روز دی ماه اداره شهر به دست مردم افتاده بود. مردم در حیاط بیمارستان به سخنرانی سید علی خامنه ای گوش می دادند. ایشان بعد از سخنرانی، پیام امام خمینی را برای خیل عظیم مردم مشتاق قرائت کرد. در گیرودار حوادث روز پنجم دی خبر رسید که سرتیپ یزدجردی جانشین سرلشکر میرهادی شده است و به عنوان فرماندار نظامی وارد مشهد شده است. در روزهای بعد نیروهای نظامی در سراسر شهر مستقر شده بودند و حتی خبر رسید که مقابل استانداری به طرف مردم تیراندازی شده است. مردم به حضور خود در مقابل استانداری شدت بخشیدند و از جانب دیگر نیز نظامیان با تانک و نفربر از راه می رسیدند و برای تهدید مردم تیر هوایی شلیک می کردند.
        در روز نُه دی مردم در مقابل استانداری تجمع کرده بودند و برخی از کارمندان استانداری نیز به آنان پیوسته بودند، ناگهان مردم خبر یافتند که تانک های رژیم در حال حرکت به سوی محل تجمع هستند. دو تانک و سه نفربر در مقابل استانداری، در خیابان، توقف کرده بودند. مردم در مقابل آنان شروع به شعار دادن کردند و ناگهان ارتشیان با مردم اعلام همبستگی کردند. مردم از تانک ها بالا رفتند و با آن ها هم صدا شدند. اما روحانیت نمی توانست به راحتی این مسأله را قبول کند. تغییر موضع سریع ارتش امری نبود که برای جامعه روحانیت مشهد قابل پذیرش باشد.
        آقایان شیخ علی آقا تهرانی و هاشمی نژاد هراسان در تلاش بودند تا به مردم هشدار بدهند و آنان را از این نیرنگ مذورانه برحذر کنند، اما فریادهای آنان در میان خروش مردم گم شده بود و مردم توجهی نداشتند. در این میان ناگهان صدای تیراندازی به گوش رسید و بعد از پر سوجو بیان شد که به علت ازدحام جمعیت، تیری ناخواسته شلیک شده است. خبر همبستگی ارتش چنان هیاهویی در میان جمعیت ایجاد کرده بود که کسی به اطراف خود توجهی نداشت. به ناگاه صدای رگبار به گوش رسید، در یک لحظه ورق برگشت و مردم که هنوز در فکر همبستگی با ارتش بودند خود را در میان محاصره ارتشیان و تانک ها دیدند. تانک ها شروع به حرکت در میان مردم کردند و حتی چندین زن و بچه را نیز زیر گرفتند.
        پس از اتمام راهپیمایی صبح نهم دی ماه که منجر به حمله تانک های ارتش به مردم شد، گروهی از مردم در عصر همان روز بدون هماهنگی و به صورت خودجوش دست به اقدام زدند و به انتقام عمل وحشیانه رژیم، برخی مراکز را به آتش کشیدند. از جمله: فروشگاه لشگر، سینما شهر فرنگ، کارخانه پپسی، انجمن ایران آمریکا، زندان زنان، اداره آگاهی و ...این اتفاقات به طور کامل از جانب رهبران نهضت قابل قبول و تأئید نبود، حتی عده ای نیز معتقد بودند که عامل برخی از این حوادث مزدوران رژیم بودند که به قصد خدشه دار کردن حرکت مردم اقدام به انجام این کارها کرده بودند. عملکرد رژیم، بستری ایجاد کرد تا مردم به خیابان ها بروند و مراکز نام برده را به تصرف درآورده و به آتش بکشند و محتمل به نظر می رسید که حکومت برای ایجاد جو بدبینی در بین مردم، نسبت به نهضت در حال وقوع، اقدام به این کارها کرده باشد. تعدادی از مأموران ساواک که به اسارت مردم درآمده بودند در میدان شهدا (میدان شاه یا مجسمه سابق) به دار کشیده شدند. آن روز مردم در خیابان ها و به خصوص در اطراف منازل آیات عظام و رهبران نهضت انقلابی ماندند و به خانه های خود نرفتند. عصر روز نهم، تعداد زیادی از مردم برای پیدا کردن اجساد شهدا و مجروحین به بیمارستان امام رضا(ع) رفتند. مأموران رژیم که از ازدحام جمعیت دچار وحشت شده بودند، دستور حمله به بیمارستان را دادند. گروهی از تانک ها برای ترساندن مردم و پراکندن آن ها با گذشتن از نرده ها و دیوارهای بیمارستان، اقدام به تیراندازی کردند. مردم نیز منزل دو تن از مستشاران خارجی رژیم را تصرف کردند و سربازان و مأموران این منازل را بعد از دستگیری تحویل منزل آیت الله شیرازی دادند. بعد از این حادثه، مردم کمیت های تشکیل دادند تا وضع کشته ها و مجروحین و همچنین گمشده های آن روز را بررسی کند. با دستگیری هر ارتشی مقداری مهمات به دست می آمد و بدین ترتیب مقدار قابل توجهی اسلحه و مهمات به دست انقلابیون افتاد. هر لحظه از بلندگوها اسامی شهدا، مجروحین و گمشده ها اعلام می شد تا مردم در جریان قرار گیرند. با فرا رسیدن شب، جلسه روحانیت مبارز مذاکرات خود را با عوامل رژیم دنبال می کرد و در اختیار مردم قرار می داد. تیمسار اویسی چندین مرتبه با آیت الله شیرازی تماس و با او مذاکره کرد که به نتیجه نرسید.

        سایر :
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مشهد در چند ماه آخر منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی آبستن حوادثی شد که در تسریع پیروزی آن نقش بسیار مؤثری داشت. یکی از این حوادث مهم و ماندگار که سرآغازی برای حرکات بعدی انقلاب در مشهد گردید، واقعه 23 آذر سال 1357 و حمله رژیم به بیمارستان امام رضا(ع) بود که برای همیشه در تاریخ مبارزات سیاسی مردم این شهر به ثبت رسید.
        با او جگیری انقلاب و فرا رسیدن محرم سال 57 ، راهپیمایی های میلیونی سراسر کشور را فرا گرفت. در مشهد طی روزهای 19 و 20 آذر 57 برابر با نهم و دهم محرم 1399 قمری مصادف با تاسوعا و عاشورای حسینی تظاهرات عظیمی به راه افتاد. در پایان این تظاهرات که اطراف فلکه حضرت بود، قطعنامه ای 10 ماده ای مبنی بر سرنگونی حکومت شاهنشاهی و برقراری جمهوری اسلامی به رهبری امام خمینی قرائت شد و در پایان مراسم این دو روز آیت الله خامنه ای سخنرانی نمودند.
        در شب عاشورا عده ای از مردم، مجسمه شاه در فلکه تقی آباد، میدان شاه و داخل محوطه بیمارستان امام رضا(ع){شاه رضای سابق} را تخریب و پائین آوردند. پیوستن پزشکان و کادر بیمارستان ها به جنبش انقلاب اسلامی در کشور و از جمله مشهد و به خصوص تبدیل شدن بیمارستان امام رضا(ع) به پایگاه نهضت، خشم دستگاه امنیتی رژیم را در سال های نخستین انقلاب برانگیخت.
        انقلابیون می کوشیدند با اتخاذ راهکارهایی نقش آفرینی و حضور پزشکان را در عرصه مبارزه تداوم بخشند. از این رو برخی تظاهرات ها را با حضور دانشگاهیان از بیمارستان آغاز می کردند. دستگاه های امنیتی رژیم شاه که از تداوم حضور و نقش آفرینی کادر بیمارستان و اصولاً پزشکان و استادان دانشگاه نگران شده بودند، عده ای چماقدار را اجیر و روانه بیمارستان کردند. آنان در روز 22 آذر از در شرقی بیمارستان 17 شهریور ( 6 بهمن) وارد بیمارستان شدند و نگهبانان بیمارستان را مضروب ساختند. یکی از فجایع اصلی در آغاز دهه دوم محرم تهاجم عوامل مزدور رژیم شاه به بیمارستان امام رضا(ع) و بیماران بی گناه و بی دفاع بود. در 23 آذر بود که چماق به دستان با حمایت نیروهای امنیتی از در جنوبی وارد باغ بیمارستان امام رضا(ع) شدند. ابتدا ماشین های پزشکان و پرسنل بیمارستان را مورد هجوم قرار داده و شیشه های آن ها را شکستند. سپس در ادامه حرکت خود به بخش اطفال بیمارستان هجوم آوردند و ضمن شکستن اثاثیه، شروع به تیراندازی کردند. هنگام ورود به این بخش، نگهبانان از خود مقاومت به خرج دادند که بر اثر درگیری تعدادی از آنان مجروح شدند اما به هنگامی که با مقابله انبوه کارکنان بخش روبه رو شدند، به شلیک گاز اشک آور و تیراندازی هوایی پرداختند. این تهاجم چندان دوام نیاورد، زیرا مردم به محض اطلاع به طرف بیمارستان حرکت کردند و هنگامی که به آن جا رسیدند، چماق به دستان فرار را برقرار ترجیح دادند. بر همین اساس بیمارستان امام رضا(ع) به یکی از کانون های اصلی مبارزه درآمده بود و اغلب تظاهرات ها به آن جا خاتمه می یافت. مهمترین واقعه بعد از حمله به بیمارستان، اقدام هوشیارانه جمعی از علمای مبارز در حمایت از تحصن پزشکان و کادر بیمارستان بود. در پی تحصن پزشکان و پیوستن علما به آنان از ساعت 11 صبح دانشجویان و گروه های دیگر از مردم با پارچه های سفید که به عنوان پلاکارد در دست داشتند با دادن شعار به طرف بیمارستان حرکت کردند و بدون اعتنا به اخطار مأموران وارد بیمارستان شدند و به جمع تحصن پزشکان و علما پیوستند.
        در پی وقوع این حوادث، بار دیگر مشهد در کانون توجهات انقلابیون کشور قرار گرفت و مراجع، علما و طلاب با صدور اعلامیه هایی اقدامات رژیم را محکوم کردند. حضرت آیت الله العظمی سید عبدالله شیرازی روز بعد از واقعه با صدور اعلامیه شدیداللحنی؛ با اشاره به حمله چکمه پوشان نظامی و چماق به دستان مزدور به بیمارستان، از این اقدام به عنوان نشانه زوال قطعی رژیم یاد کرد و از تمام مبارزان خواست که اتحاد و همبستگی خود را حفظ کنند. آیت الله شیرازی پس از آن در نامه ای خطاب به آیت الله صدوقی و در پاسخ به حمایت علمای یزد از تحصن روحانیون مبارز مشهد، پزشکان و استادان دانشگاه در بیمارستان امام رضا)ع( جریان حمله، خسارات، مجروحین و شهدای این واقعه را یادآور می شود. مراجع قم نیز با صدور اعلامیه مشترکی با اشاره به اخباری که از مشهد و برخی شهرهای دیگر می رسد، یادآور شدند که دستگاه امنیتی در ترفندی مزورانه، نیروهای امنیتی را در پوشش لباس معمولی به عنوان طرفدار رژیم به خیابان ها فرستاده که مردم را مورد ضرب و شتم قرار دهند. در پایان نیز روز 27 آذر ماه را به عنوان عزای عمومی اعلام کردند.
        تحصن کنندگان در بیمارستان امام رضا(ع) پس از چندین روز، سرانجام با تشییع جنازه شهید محمد منفرد به تحصن خود خاتمه دادند. پایان تحصن بیمارستان امام رضا(ع) با صدور قطعنامه ای همراه بود که در آن سه دلیل را برای خاتمه دادن به تحصن یادآور شدند. نخست آن که ادامه تحصن و تجمع، آنان را از رسیدگی به دیگر امور مذهبی و تبلیغی باز می دارد. ادامه تحصن، ملازم با تعطیلی مطب پزشکان خواهد بود که حضور آنان در مط بها برای مداوای مردم ضروری است و آیات عظام شیرازی و قمی خواستار پایان دادن به تحصن بوده اند. در این قطعنامه به دستاوردهای آن نیز اشاره شد که اهم آن عبارت است از اخراج مسئول اصلی جنایت بیمارستان امام رضا(ع)، سرکوب شدن مزدوران چماق به دست و آزادی زندانیان بی گناه.
         

        سایر :
        مسجد کرامت
        تعداد بازدید : 127
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مسجد کرامت یکی از مساجد قدیمی و معروف مشهد است که در چهارراه شهدا (چهارراه نادری سابق) واقع شده است. این مسجد در دوران مبارزات مردم انقلابی ایران یکی از مهمترین و اصلی ترین پایگاه های مبارزه روحانیون و مردم مبارز مشهد با نظام ستم شاهی محسوب می شد. در دوران پهلوی به دلیل نزدیکی مسجد کرامت به حرم امام رضا(ع) و چهارراه شهدا که مرکز راهپیمایی ها و جریان های انقلابی بود و همچنین حضور بزرگانی همچون آیت الله خامنه ای، آیت الله واعظ طبسی و شهیدهاشمی نژاد، این مسجد به عنوان یکی از پایگاه های مهم مردمی مطرح شد. اولین شعارهای مرگ بر شاه بر دیوارهای این مسجد نوشته شد. حضور آیت الله خامنه ای به عنوان امام جماعت در این مسجد، عامل رونق برگزاری جلسات تفسیر قرآن و سیره اهل بیت(ع) و کمی بعد سبب تشکیل شورای انقلاب می شود.
        در این مسجد شورایی با حضور آقایان خامنه ای، واعظ طبسی و شهید هاشمی نژاد تشکیل شد که جریان های انقلابی اعم از چاپ و تکثیر اعلامیه های اما م خمینی(ره)، پیگیری جریان مبارزاتی انقلاب، انعکاس اخبار و رویدادها و برنامه های انقلاب در سایر شهرستان ها و سیاست گذاری برای ادامه مبارزات انقلاب در این شورا و مسجد انجام می گرفت.
        این مسجد در سال های ١٣٥٦ و ١٣٥٧ پایگاه رسمی انقلاب شد. در ماه های اول پیروزی انقلاب، کمیته انقلاب اسلامی و فرماندهی انقلاب خراسان در این مکان تشکیل شد و به حق، سهم ویژه و شایسته ای در شکل گیری و روشنگری افکار مردم مسلمان کشور و انقلاب شکوهمند اسلامی ایران داشت. بعد از پیروزی انقلاب نیز این بنای باشکوه به یکی از مهمترین ارکان هدایت فعالیت های انقلابی و دینی در مشهد تبدیل شد. بنای مسجد کرامت به همت انسان آزاده ای به نام محمود کرامت وقف شده است. این مسجد خانه شخصی محمود کرامت بود که ابتدا برای برگزاری جلسات قرآنی و بعدها تمام فضای آن وقف مسجد شد و در سه طبقه شامل زیر زمین، رستوران، همکف و دو طبقه زائرسرا و حسینیه ساخته شد.
         

        سایر :
        مدرسه نواب
        تعداد بازدید : 41
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مدرسه نواب یکی از مراکز فعال در حوزه انقلاب اسلامی بوده است. این مدرسه در ضلع شمالی حرم مطهر و حاشیه شمالی بالا خیابان (خیابان نادری سابق و شیرازی فعلی) قرار دارد. بانی و واقف موقوفات این بنای خیریه که در زمان شاه سلیمان صفوی (۱۰۸۶ ه.ق) ساخته شد مرحوم ابوصالح رضوی از جمله اشراف و اعیان و سادات رضوی و ملقب به نواب و نقیب سادات در مشهد بوده و به این جهت مدرسه را صالحیه نواب و با تخفیف صالحیه، مدرسه نواب می نامند. در آن دوران مدرسه نواب شاهد فعالیت شهید نواب در بین طلاب است. حضور وی در این مدرسه و سخنرانی افشاگران هاش علیه رژیم پهلوی یکی از وقایع تاریخی این مدرسه است. آیت الله خامنه ای در خاطرات خود بارها به سخنرانی مهیج شهید نواب صفوی در مدرسه نواب اشاره نموده اند. در پی آزادی حضرت امام خمینی (ره) در سال 1343 از زندان، روزنامه اطلاعات علت آزادی روحانیون را موافقت آنان با دولت ذکر می کند و این موضع گیری روزنامه سبب می شود تا امام)ره( و دیگر آیات عظام واکنش نشان بدهند. در مشهد مرحوم آیت الله واعظ طبسی در سخنرانی خود در منزل آیت الله قمی به همراه تعدادی از علما روز 25 فروردین 1343 در مدرسه نواب حضور می یابند.
        از دیگر وقایع ماندگار این مدرسه می توان به تشییع جنازه شیخ احمد کافی و یورش نظامیان به مدرسه نواب اشاره کرد. شیخ احمد کافی از واعظان معروف بر اثر حادثه رانندگی جان خود را از دست می دهد. مراسم تشییع ایشان به تظاهراتی علیه رژیم تبدیل و به علت تیراندازی، چند نفر کشته و مجروح می شوند. مأمورین امنیتی برای جلوگیری از وخیم شدن اوضاع، جنازه ها را از دست مردم خارج ساخته و به تهران منتقل می کنند. در اثر درگیری بین مأموران و تظاهرکنندگان، تعدای مجروح می شوند. نظامیان برای سرکوب مرکزیت این جنبش به سمت مدرسه نواب رفته و وارد مدرسه شده و به طالب و حجره های آنان حمله ور می شوند. در اثر این یورش، عده زیادی از طالب جوان مجروح و مصدوم می شوند و مأموران پس از جنایت های وارده در مدرسه را بسته و آن را به اشغال خود در می آوردند. این حادثه بازتاب های گسترده ای در بین مردم دارد و مردم و روحانیون در اعتراض به این یورش وحشیانه با صدور بیانیه هایی، نفرت خود را به اعمال رژیم اعلام می دارند. آیت الله سید عبدالله شیرازی طی صدور اعلامیه ای ضمن محکوم کردن رفتار وحشیانه رژیم در مراسم تشییع مرحوم کافی و حمله به مدرسه به منظور همدردی در این فاجعه تکان دهنده روز سه شنبه نوزدهم شعبان ۱۳۹۸ هجری قمری را تعطیل عمومی اعلام می کند.

        سایر :
        مسجد امام حسن مجتبی (ع)
        تعداد بازدید : 48
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        پایگاه اصلی مقام معظم رهبری در دوران مبارزات علیه رژیم پهلوی، مسجد کرامت و مسجد امام حسن مجتبی(ع) بود. ایشان امام جماعت این مساجد بودند و در آن ها جلسه تلاوت و تفسیر قرآن برای مردم داشتند. در آن زمان مردم تنها مأمن و محل رجوعشان مساجد بود و مسجد امام حسن(ع) نزدیک منزل آیت الله خامنه ای بود. شخصیت مقام معظم رهبری بسیار جذاب و شناخته شده بود و مردم با علاقه به مسجد می آمدند تا از سخنرانی های ایشان استفاده کنند. به علت سخنرانی های آتشین و قاطع مقام معظم رهبری در بره های ایشان از رفتن بر منبر ممنوع و در مقطعی هم تبعید شدند. مسجد امام حسن مجتبی(ع)، در انتهای بازار سرشور مشهد واقع شده و متأسفانه در حال حاضر این مسجد تنها به یک نمازخانه ساده تبدیل شده است.

        سایر :
        مسجد فیل
        تعداد بازدید : 30
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مسجد فیل (بست پایین – خیابان نواب صفوی 7) مسجدی تاریخی در محله پایین خیابان مشهد است. نام و یاد مسجد فیل یادآور منبرها و سخنرانی های پرحرارت، عمیق، صریح و شجاعانه شهید هاشمی نژاد است. حادثه مسجد فیل از جمله حوادث مهم انقلاب اسلامی در مشهد است که پس از قیام پانزده خرداد و مهاجرت علما به تهران به وقوع پیوست. این حادثه زمانی رخ داد که واعظ شهیر سیدعبدالکریم هاشمی نژاد برای ایراد سخنرانی به مسجد فیل دعوت شد. دعوت هاشمی نژاد جهت ایراد سخنرانی در مسجد فیل از سوی صنف پوست فروش و افراد فعال مذهبی و انقلابی پایین خیابان صورت گرفت. در شب بیست وسوم مهرماه سال ۱۳۴۲ در سومین جلسه از این سلسله سخنرانی ها، جمعیتی حدود هفت هزار نفر جهت استماع سخنرانی هاشمی نژاد گردهم آمدند. ایشان با تشریح لایحه انجمن های ایالتی و ولایتی، از سیاست های رژیم در تساوی ظاهری حقوق زن و مرد، بازداشت امام و دیگر علما پس از قیام پانزده خرداد و همچنین وجود اختناق و عدم وجود آزادی در کشور انتقاد کرد. ساواک مرکز دستور بازداشت هاشمی نژاد را صادر کرده بود و ساواک مشهد تصمیم گرفت تا برای ارعاب هر چه بیشتر مردم، ایشان را در انظار عمومی و مقابل چشم همگان بازداشت کند. به هنگام بازداشت و خارج نمودن هاشمی نژاد از مسجد، سیل جمعیت خشمگین که از ماجرا باخبر شده بودند با چوب و سنگ برای آزاد ساختن هاشمی نژاد به سوی ماشین هجوم می آورند. پاسبانان و نیروهای امنیتی با مشاهده جمعیت بدون هیچ گونه درنگی به سوی مردم تیراندازی می کنند و در نتیجه تعدادی مجروح و شهید می شوند.
        پس از حادثه، مجروحان حادثه مسجد فیل را به بیمارستان دویست تختخوابی می برند و بیمارستان توسط نیروهای رژیم محاصره می شود. مأموران جنازه ها را به مردم تحویل نمی دهند و خودشان آن ها را در قبرستان گل شور مشهد دفن می کنند.
        تلاش هایی از سوی علمای مشهد از جمله؛ حسنعلی مروارید و شیخ مجتبی قزوینی صورت می گیرد و همچنین به دستور آیت الله میلانی، بازار مشهد تعطیل می شود و تظاهرکنندگان در مقابل استانداری تجمع می کنند و خواستار اشد مجازات برای مسببان حادثه می شوند. در راستای حمایت از هاشمی نژاد همچنین آیت الله خویی از مراجع نجف طی ارسال تلگرافی به آیت الله العظمی سیدمحمدهادی میلانی، از ایشان می خواهد تا از هیچ کوششی در راه آزاد ساختن ایشان دریغ نکند. سرانجام با حمایت های مکرر علما و طلاب حوزه علمیه مشهد و پیگیری های مجدانه آنها باعث شد تا رژیم، هاشمی نژاد را پس از سه ماه آزاد سازد. حادثه مسجد فیل مشهد هر چند به زخمی شدن و شهادت تعدادی از مردم بی گناه منجر شد که تنها برای شنیدن سخنان سیدعبدالکریم هاشمی نژاد گرد هم آمده بودند، اما از جهت اهمیت حادثه، تأثیرات بزرگی بر روند گسترش نهضت در مشهد برجای گذاشت.
         

        سایر :
        مسجد گوهرشاد
        تعداد بازدید : 32
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مسجد گوهرشاد به عنوان یکی از مهمترین پایگاه های نهضت انقلاب همواره در طول دوران پهلوی آبستن حوادث گوناگونی بوده است. از قیام مردم علیه کشف حجاب در آن گرفته تا بسته شدن درهایش در اعتراض مردم مشهد به کشتار 15 خرداد رژیم در قم و دستگیری مراجع و تبعید حضرت امام(ره) در سال 1342. مردم مشهد در سال 1343 استقبال با شکوهی از آزادی آیت الله قمی در مقابل مسجد گوهرشاد به عمل آوردند.
        مهمترین واقعه تاریخی مسجد گوهرشاد بدون تردید قیام مردم متدین مشهد در تاریخ 21 تیر 1314 علیه سیاست های ضداسلامی رضاخان است. در آن دوران رضاخان دین ستیزی را به اوج خود رسانده و درصدد بود تا سنت های مذهبی و قوانین اسلامی را محو و نابود کند و فرهنگ غربی را به جای آن بنشاند.
        رضاخان در پیگیری این سیاست دستور داد تا حجاب از سر زنان مسلمان برگیرند، مردان کلاه غربی به سر کنند، روحانیون لباس روحانیت را از تن بیرون کنند و ... در واکنش به این سیاست، روحانیون و مردم مسلمان سراسر کشور به مخالفت برخاستند، اما در این ماجرا مشهد پیشقدم شد و مردم قیام شکوهمندی را در دل تاریخ به ثبت رساندند.
        علما و روحانیون مشهد طی جلساتی تصمیم گرفتند با این حرکت رضاخان مقابله کنند و او را از این کار بازدارند. در یکی از این جلسات پیشنهاد شد آیت الله حاج آقا حسین قمی به تهران رفته و در مرحله اول با رضاخان مذاکره نماید تا شاید بتواند او را از اجرای تصمیماتش باز دارد. وقتی آیت الله قمی به تهران آمد، بلافاصله از سوی حکومت دستگیر و ممنوع الملاقات شد. روحانیون در مساجد و مجالس، به آگاه کردن مردم پرداختند. مسجد گوهرشاد از جمله مکان های تجمع مردم بود. اجتماعات مردم در این مسجد هر روز بیشتر می شد و شهر حالت عادی خود را از دست می داد و سخنرانان نیز به ایراد بیانات آتشین می پرداختند. همزمان با بازداشت آیت الله قمی، در مشهد نیز به دستور حکومت، روحانیونی همچون شیخ غلامرضا طبرسی و شیخ نیشابوری دستگیر شدند.
        صبح روز جمعه 20 تیر 1314 نظامیان مستقر در مشهد برای متفرق ساختن مردم وارد عمل شدند و به روی آنان آتش گشودند و تعداد زیادی را کشتند و زخمی کردند، ولی مردم مقاومت کرده و سربازان نیز بنا به دستوری که به آن ها رسید، مراجعت کردند. به دنبال این حادثه مردم اطراف مشهد با بیل، داس و ... به سوی مسجد حرکت کردند. فردای آن روز جمعیت زیادتری در مسجد گوهرشاد تجمع کردند و علیه اقدامات دولت اعتراض نمودند. سران نظامی و انتظامی مشهد این بار بنا به دستور رضاخان با تجهیزات کامل و افراد فراوان در نقاط حساس مستقر شدند و تفنگ ها، سلاح های خودکار و حتی توپ ها را به منظور سرکوب مردم به میدان آوردند. در حوالی ظهر مأمورین از هرسو به مردم هجوم آورده و در داخل مسجد به کشتار آنان پرداختند. در این واقعه تعداد بسیاری شهید، مجروح و بازداشت شدند. کشتار مردم در این مسجد به اندازه ای بود که به نقل از شاهدان عینی 56 کامیون جنازه از صحنه کشتار خارج کردند بیش از دو هزار تا پنج هزار تن به شهادت رسیدند و حدود هزار و پانصد نفر به اسارت نیروهای قزاق در آمدند.
        یک روز پس از این فاجعه عملیات دستگیری علما و روحانیون آغاز شد و تعداد کثیری از آنان بازداشت و روانه زندان شدند. قیام مسجد گوهرشاد برای همیشه در دفتر اقدامات نگین سلسله پهلوی ثبت شد. گفتنی است این قیام یک سال پس از بازگشت رضاخان از سفر به ترکیه و در پی مشاهده بی بند و باری و بی حجابی زنان ترکیه توسط وی، به وقوع پیوست.
        عامل اصلی سرکوب خونین مردم معترض در مسجد گوهرشاد، یکی از نظامیان منصوب رضاخان به نام سرلشکر فتح الله پاکروان بود. در 1314 که موضوع تغییر کلاه پیش آمد، در مشهد بین پاکروان استاندار و اسدی نایب التولیه اختلاف نظر ایجاد شد. اسدی معتقد به این نکته بود که در مشهد برای اجرای موضوع کلاه فرنگی نباید به زور متوسل شد. ولی پاکروان اعتقاد داشت دستور رضاشاه باید به هر قیمتی اجرا شود. پس از سرکوب خونین مردم در مسجد گوهرشاد، رضاشاه از یک سو برای فرونشاندن خشم مردم و از سوی دیگر برای حذف اسدی که از نظر وی فردی بی کفایت و محافه کار شناخته شده بود، وی را عامل کشتار مردم معرفی کرد و به همین اتهام او را محاکمه و اعدام کرد.
         

        سایر :
        گردشگری انقلاب اسلامی
        تعداد بازدید : 41
        آدرس :
        تلفن :تلفن زائر 31208-051
        توضیحات :

        مشهد بدون تردید آبادانی و گسترش خویش را مدیون وجود بارگاه مقدس رضوی است. امام رضا(ع) پس از شهادت در باغ مصفایی در قریه سناباد مدفون گردیدند که از همان زمان این خطه به نام مشهد الرضا(ع) و شهر شهادت نام گرفت. مردمان شهادت طلب این شهر به تأسی از امام خود تاکنون در برهه های مختلف تاریخی شهدای گرانقدری را تقدیم کشور و انقلاب اسلامی نموده اند که می توان به شهدای نهضت مشروطه، قیام مسجد گوهرشاد در دفاع از ارزش های اسلامی، شهدای حرم رضوی، شهدای انقلاب اسلامی، جنگ تحمیلی و در سال های اخیر شهدای مدافع حرم حضرت زینب(س) اشاره نمود.
        وجود بارگاه ملوکتی امام رضا(ع) به عنوان یکی از مهمترین کانون های تجمعات مذهبی و انقلابی نقش و جایگاه مشهد را نسبت به سایر شهرها کشور در تاریخ معاصر و تاریخچه انقلاب اسلامی ایران متمایز می کند. مشهد در دوران مبارزات انقلاب اسلامی به رهبری حضرت امام خمینی (ره) از پیشگامان به حساب می آید، به طوری که می توان مشهد مقدس را پس از قم و تهران مهمترین پایگاه مبارزات مردم ایران به شمار آورد.

        سایر :
تلفن :(31291236) - (31208)051
فاکس :051-31291267
رایانامه :info-tourism@mashhad.ir
آدرس :میدان شهدا - تالار شهر-مدیریت گردشگری و امور زائرین
پیامک :10001000096308
دسترسی سریع
لینک های مرتبط